Konwergencja to nic innego jak zbieżność gałek ocznych. Idealna zbieżność to cecha, która pozwoli opanować sztukę przyspieszonego czytania. Jej zaburzenia przyczyniają się do szybkiego męczenia się gałek ocznych i łzawienia podczas czytania.

Aby sprawdzić konwergencję gałek ocznych, należy o pomoc poprosić drugą osobę, następnie należy wziąć do ręki ołówek i umieścić go na linii wzroku, w odległości około 30 centymetrów od oczu i powoli przesuwać go w ich kierunku. Osoba pomagająca powinna widzieć, iż gałki patrzącego równomiernie zbliżają się do podstawy nosa. W chwili, gdy ołówek znajdzie się w odległości około 1 cm od oczu, białka oczu po wewnętrznej ich stronie nie powinny być widoczne.

Niewielkie zaburzenia konwergencji można korygować wykonując proste ćwiczenia, które efekty powinny przynieść już po kilku tygodniach.

Pierwszym ćwiczeniem pomagającym poprawić konwergencję gałek ocznych jest zbliżanie ołówka kolistym ruchem do nosa. Jeśli w którymś momencie zaczyna się widzieć niewyraźnie lub ołówek ulega podwojeniu, ćwiczenie należy przerwać i ponownie powtórzyć.

Drugie ćwiczenie polega na zbliżaniu po linii prostej ołówka umieszczonego po stronie oka, które ma problemy z konwergencją, do oka zdrowego.

Trzecie ćwiczenie polega na śledzeniu palca umieszczonego na czubku nosa, który powoli wędruje do góry i na dół.

Najprostszą metodą poprawiającą szybkość czytania, jest czytanie za wskaźnikiem. Wykorzystując wskaźnik lub palec wyrabia się nawyk harmonijnego i szybkiego ruchu gałek ocznych, które za nim podążają. Na początku stosowania tej metody nie powinno się zbyt szybko przesuwać wskaźnikiem, lecz skoncentrować się na wypracowaniu harmonii ruchu gałek ocznych. Dopiero po opanowaniu tej umiejętności można zwiększyć tempo przesuwania wskaźnikiem.

Kolejnym sposobem przyczyniającym się do zwielokrotnienia tempa czytania jest usprawnienie elastyczności mięsni oczu oraz rozwój widzenia peryferyjnego

Elastyczność mięśni oczu można poprawić wykonując proste ćwiczenie. Należy patrzeć jak najdalej do góry, do dołu, w lewo i w prawo; przytrzymując jednocześnie każdą pozycję po kilkanaście sekund. Ćwiczenie to zapewni mięśniom oczu większą rozciągliwość.

Widzenie peryferyjne można zwiększyć wpatrując się w dowolnie wybrany punkt, jednocześnie starając się dostrzec w jego sąsiedztwie jak największą liczbę obiektów (bez odrywania od niego wzroku).

Podstawą sporządzania notatek myślowych są strzałki, słowa-klucze oraz symbole i proste rysunki, które stworzą tak zwaną „mapę myślową”. Ten rodzaj uczenia się może być wykorzystywany przy opanowywaniu materiału z bardzo szerokiego zakresu tematycznego np. z biologii, geografii czy historii.

Na środku czystej kartki umieszcza się słowo ilustrujące przyswajany temat, lub oznaczający go symbol. Dalej w zależności od potrzeb rysuje się strzałki, które ukazywać mogą zależności pomiędzy zjawiskami lub hierarchię wartości. Można wykonywać drobne rysunki lub wypisywać pojedyncze wyrazy, które są najistotniejsze dla przekazania treści tematu. Bardzo dobre efekty w tej metodzie daje wykorzystywanie długopisów w kilku kolorach, które pozwolą wyróżnić główne wątki tematyczne.

Dzięki notatkom obrazkowym bardzo łatwo jest pobudzić pamięć. Gdy tylko zaistnieje potrzeba przypomnienia sobie danej partii materiału, zwykle wystarczy jedynie zajrzeć na kartę z mapą myślową, by przypomnieć sobie wszystko to, co najistotniejsze.

Mnemotechnika jest rodzajem gimnastyki umysłowej, dzięki której można przyswoić sobie trwale dowolny rodzaj materiału pamięciowego, którym następnie można w dowolny sposób manipulować.

Skuteczność mnemotechniki podnosi umiejętność relaksacji, wizualizacja a także zharmonizowana praca obu półkul myślowych.

Istotą zaś mnemotechniki są pewne istotne elementy, bez których proces zapamiętywania nie będzie skuteczny. Najważniejszymi z nich są uwaga i koncentracja.

To, że informacja zbyt szybko jest zapominana lub niedostatecznie utrwalana w pamięci podczas procesu uczenia się jest wynikiem zbyt małej koncentracji w momencie jej przyjmowania. Rozwinięcie tej umiejętność w znacznym stopniu poprawić może jakość i trwałość zapamiętywania.

W rozwijaniu koncentracji pomóc może trening autogenny, gry umysłowe, joga a także medytacja.

Ważnym elementem uczenia się z wykorzystaniem metody mnemotechnicznej jest używanie „słów-szpilek”, czyli „kluczy” bazujących na pewnych skojarzeniach, dzięki którym o wiele łatwiej zapamiętać jest na przykład ciągi liczb, daty, numery telefonów czy ceny.

Wizualizacja i wyobrażenia obrazowe wbrew pozorom dają bardzo dużo korzyści w doskonaleniu wielu umiejętności manualnych i fizycznych. Ich podstawą jest wnikliwa obserwacja innych ludzi i zwracanie uwagi na szczegóły dotyczące wykonywania określonych prac ręcznych czy ćwiczeń fizycznych.

Kolejnym elementem metody wykorzystującej wizualizację, jest umiejętność całkowitego odprężenia się, czyli wprowadzenia się w stan, w którym umysł będzie pracował na falach alfa lub theta. Dobrym sposobem na wprowadzanie się w stan relaksacji alfa, jest odliczanie od 70 do 1 z jednoczesnym odpychaniem wszelkich, niechcianych myśli. Kiedy jest się już całkowicie zrelaksowanym należy wyobrazić sobie siebie ćwiczącego daną umiejętność manualną. Wykorzystując przy tym wzory zaczerpnięte wcześniej od obserwowanych osób. W ten sposób znacznie doskonali się technika wykonywania ćwiczeń a także wzrasta pewność siebie, ponieważ wyobrażenia mają pewien wpływ na podświadomość.

Tego rodzaju trening połączony z ćwiczeniami praktycznymi podnosi ich skuteczność o co najmniej 50%, dlatego warto go włączyć do swoich działań.

Przyspieszone uczenie się miało swój początek w Bułgarii. To tam w latach sześćdziesiątych ubiegłego stulecia doktor G.Lozanow pracował nad sugestopedią.

Ówczesne stosunki polityczne w znacznym stopniu utrudniały możliwość rozpowszechnienia wyników jego badań. Dopiero odwilż, która pojawiła się pomiędzy Wschodem a zachodem u schyłku lat siedemdziesiątych spowodowała, iż badania G.Lozanowa dotarły do naukowców z Europy Zachodniej i Ameryki.

Od tej chwili przyspieszone uczenie się rozwijało się dwutorowo. Jednym z nurtów była wspomniana już sugestopedia a drugim tak zwane superuczenie.

Wiadomo, iż Lozanow modyfikował swoją metodę w toku prowadzonych badań. Początkowo wykorzystywał on na ich początku relaksację, z której później zrezygnował. Ostatecznie jego metoda składała się z trzech punktów:

• Przygotowania
• Prezentacji
• Powtórzenia i opracowania.

Superuczenie pojawiło się w Ameryce na początku lat osiemdziesiątych ubiegłego stulecia. Metoda ta wzorowała się na sugestopedii ale wykorzystywała także relaksację, wizualizację i zsynchronizowane oddychanie. Właśnie odpowiedni oddech uważany był w tej metodzie za podstawę przyspieszonego procesu uczenia się.

Badania wykazały, iż spokojna muzyka wspomaga proces uczenia się i poprawia tempo zapamiętywania. Jest to spowodowane tym, iż prawa półkula uaktywnia się podczas słuchania muzyki klasycznej np. utworów Bacha lub Bethovena. Dzięki zwiększeniu zaangażowania prawej półkuli mózgu podczas nauki skraca się czas potrzebny na przyswojenie materiału.

Nie każda jednak muzyka pomaga w nauce. Z całą pewnością głośno grający metal, rap czy rok nie tylko nie uaktywnia prawej półkuli, ale dodatkowo skutecznie rozprasza uczącego się, wskutek czego proces uczenia się jest nieefektywny i pozbawiony sukcesu.

Dlatego też wybierając muzykę do słuchania podczas nauki, należy brać pod uwagę muzykę poważną. Jeśli ktoś za nią nie przepada, to dobrą alternatywą będzie muzyka relaksacyjna czy odgłosy natury. Szumiący strumień lub świergot ptaków nie tylko skutecznie pozwala się odprężyć, ale też skoncentrować na czytanym tekście.

Bardzo istotną sprawą podczas procesu uczenia się odgrywają przerwy w nauce, które pozwalają się odprężyć a zarazem usprawniają pracę mózgu. Nie powinny one jednak trwać dużej niż dziesięć minut, w przeciwnym bowiem razie działają dekoncentrująco.

Podczas przerwy w nauce warto wykonać kilka prostych ćwiczeń. Można kilka razy poprzeciągać się, maszerować w miejscu, zrobić kilka przysiadów lub skłonów bocznych głowy. Bardzo dobre efekty dają także proste ćwiczenia oddechowe. Należy oddychać miarowo wykonując cztery normalne oddechy i jeden głęboki. Pięć serii tego ćwiczenia wspaniale dotleni mózg. Podczas ćwiczeń nie można zapomnieć o oczach. Dobrze jest, czytając książkę lub pracując przy komputerze, od czasu do czasu spojrzeć w dal.

Bardzo dobrym ćwiczeniem jest kreślenie tak zwanych leniwych ósemek. Siedząc lub stojąc wyciąga się jedną rękę przed siebie i zarysowuje w powietrzu leżącą ósemkę, wodząc jednocześnie wzrokiem za ręką. Następnie czynność tę wykonuje się drugą ręką. Ćwiczenie to harmonizuje i uaktywnia pracę obu półkul mózgowych.

W większości nauka oparta jest o tekst, z którym uczeń powinien się zapoznać. Szybkie czytanie skraca czas potrzebny na przyswojenie tekstu. Dobrym ćwiczeniem poprawiającym tę umiejętność jest technika wskaźnika. Podczas czytania należy wodzić ołówkiem za tekstem. Na początku nie należy tego robić zbyt szybko. Chodzi o to, by wypracować miarowy rytm, który wspomaga wodzenie wzroku za tekstem. Później tempo to należy stopniowo zwiększać.

Badania dowodzą, iż na poprawę tempa zapamiętywania ma wpływ wprzęgnięcie w proce uczenia się nie tylko wzroku, ale także i słuchu. Zaleca się, by materiał powtarzać nie w myślach, lecz na głos.

Przyswajanie materiału ułatwia także przepisywanie najważniejszych rzeczy na kartę. Metoda ta sprawdza się podczas uczenia wzorów czy słówek z języka obcego. Warto skorzystać z pomocy żółtych samoprzylepnych karteczek, które można powiesić w zasięgu wzroku np. na lustrze w łazience czy na lodówce. Dzięki temu patrząc na nie kilkakrotnie w ciągu dnia, materiał jest przyswajany poniekąd mimowolnie (na takiej samej zasadzie działają reklamy na bilboardach).

Jedną z częstszych prac domowych jest nauka na pamięć. Ten rodzaj zadania towarzyszy dziecku już od pierwszej klasy szkoły podstawowej. By dziecko łatwiej mogło sobie przyswoić wiersz, potrzebna jest mu pomoc jednego z rodziców.

Dobrze jest, gdy dorosły czyta głośno po jednym wersie wiersza, a dziecko następnie kilkakrotnie go powtarza. Później ilość powtarzanego tekstu należy stopniowo zwiększać. Gdy przyjdzie czas na powtórzenie całości, zadaniem rodzica będzie podpowiedzieć pociesze wówczas, gdy jej pamięć zawiedzie.

Bardzo dobre efekty przynosi nauka, która wzbogacona jest o ilustracje. Jeśli obrazków nie ma w podręczniku, warto jest wykonać je razem z dzieckiem podczas przerwy w nauce.

Bardzo istotną sprawą w nauce na pamięć jest stuprocentowe zrozumienie tekstu. Wykonanie ilustracji do wiersza pomaga w jego zrozumieniu. Dodatkowo można zwrócić uwagę dziecka na trudniejsze wyrazy i w razie potrzeby wytłumaczyć mu je.